De twaalf dekens publiceerden woensdag hun reactie op het wetsvoorstel van staatssecretaris Claudia van Bruggen (Rechtsbescherming) voor de oprichting van de OTA. De dekens scharen zich achter de komst van de OTA, maar hebben forse kritiek op de aanpak die Van Bruggen voor ogen heeft. Volgens de dekens is het wetsvoorstel gebaseerd op het toezicht zoals dat vijf jaar geleden bestond. Destijds hanteerden veel lokale dekens hun eigen beleid, maar inmiddels hebben ze een uniforme werkwijze en is er de nodige expertise opgebouwd, zoals rondom de Wwft. Volgens het dekenberaad doet Van Bruggen er wijs aan om de nieuwe toezichtorganisatie te grondvesten op de opgebouwde expertise van de dekens, de 120 medewerkers van de ordebureaus en de bijbehorende centrale diensten.
De dekens nemen ook duidelijk stelling in over de positionering van de OTA. In het wetsvoorstel maakt de OTA deel uit van NOvA, maar worden er waarborgen ingebouwd om de onafhankelijkheid te waarborgen.
De dekens vinden dat een nodeloos complexe inrichting. Ze stellen dat noch de overheid noch de advocatuur de baas moet worden over de OTA. In plaats daarvan kiezen ze voor een ‘eenvoudige en elegante oplossing’. Die bestaat eruit de OTA rechtstreeks bij de Advocatenwet in te stellen als afzonderlijk rechtspersoon, naast de NOvA en de orden van advocaten in de arrondissementen. ‘Daarmee worden twee vormen van onafhankelijkheid institutioneel van elkaar onderscheiden en tegelijkerijd geborgd: de onafhankelijkheid van de advocatuur tegenover de Staat en de onafhankelijkheid van het toezicht tegenover de onder toezicht gestelde beroepsgroep.’
Volgens de dekens brengt een zelfstandige OTA een heldere institutionele scheiding aan tussen toezicht enerzijds en vertegenwoordiging en belangenbehartiging van de beroepsgroep anderzijds. De schijn van directe of indirecte invloed van onder toezicht gestelden op de inrichting en uitvoering van het toezicht wordt daarmee zoveel mogelijk vermeden, menen ze.
Vijfkoppig bestuur
Het dekenberaad toont zich verder kritisch over de noodzaak van een vijfkoppig bestuur voor de OTA. Een lichtere bestuursstructuur verdient de voorkeur. En als het bestuur van de OTA in meerderheid uit niet-advocaten gaat bestaan, is het volgens de dekens logisch het huidige College van Toezicht (dat uit niet-advocaten bestaat) om te vormen tot een raad van toezicht, bestaande uit onder meer oud-advocaten.
De dekens wijzen er daarnaast op het huidige systeem van klachtbehandeling dringend moet worden gemoderniseerd. Dat kan tegelijkertijd met de oprichting van de OTA, menen ze.
